Αναμφισβήτητα, η ενίσχυση του εισοδήματος των πολιτών παραμένει ένα κρίσιμο ζητούμενο στην Ελλάδα. Την εφετινή χρονιά, οι επιπτώσεις των μέτρων που εφαρμόστηκαν αναμένονται με αγωνία. Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης έχει κατευθύνει τη μεγαλύτερη μερίδα του δημοσιονομικού χώρου προς την αναμόρφωση της φορολογικής κλίμακας, με στόχο μια θετική αλλαγή για τα νοικοκυριά. Ωστόσο, πολλοί αναλυτές επισημαίνουν ότι οι παρεμβάσεις αυτές ίσως να μην καλύψουν τις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας.
Είκοσι χρόνια μετά το ξέσπασμα της δημοσιονομικής κρίσης, η Ελλάδα συνεχίζει να πληρώνει το τίμημα του παρελθόντος. Παρά την εντυπωσιακή οικονομική ανάκαμψη των τελευταίων δέκα ετών, το πραγματικό εισόδημα των ελληνικών νοικοκυριών παραμένει σε επίπεδα κατά 15% χαμηλότερα από αυτά πριν την κρίση.
Ένας τουλάχιστον χρόνος θα απαιτηθεί για να καταστεί σαφής η θετική επίδραση της κοινωνικής συμφωνίας και των αλλαγών στις συλλογικές συμβάσεις στις τσέπες των εργαζομένων. Εν τω μεταξύ, ο στόχος που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση για την κάλυψη του 80% των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις αναμένεται να επιτευχθεί το 2030, σύμφωνα με το πενταετές σχέδιο δράσης που δημοσίευσε πρόσφατα το [Υπουργείο Εργασίας](https://ypakp.gr).
Μισθοί: Τι δείχνουν τα στοιχεία
Σύμφωνα με τα συγκριτικά στοιχεία του 2009 —προ της οικονομικής κρίσης— τα νοικοκυριά στις περισσότερες χώρες της Ε.Ε. έχουν σήμερα υψηλότερο διαθέσιμο εισόδημα. Χώρες όπως η Ισπανία έχουν σημειώσει αύξηση 6,5%, η Κύπρος 14% και η Πορτογαλία 16%. Αντίθετα, η Ελλάδα καταγράφει πτώση 15% σε σύγκριση με τα προ κρίσης επίπεδα, όπου η Ιταλία ακολουθεί με μόλις -0,7%. Επιπλέον, η [Eurostat](https://ec.europa.eu/eurostat) επιβεβαιώνει τη θέση της Ελλάδας ως μία από τις χώρες με τα χαμηλότερα επίπεδα ΑΕΠ κατά κεφαλήν στην Ε.Ε. με ποσοστό 69% του μέσου όρου.
Σε αντίθεση, οι χώρες με υψηλότερη οικονομική ανάπτυξη όπως το Λουξεμβούργο (245%) και η Ιρλανδία (221%) δείχνουν σαφή διαφορά, με την Ολλανδία να ακολουθεί με 134% του μέσου όρου της Ε.Ε.
Η επιβεβαίωση
Σύμφωνα με την πρόσφατη έκθεση της Eurostat, η Ελλάδα διατηρεί τη δεύτερη χαμηλότερη μέση ετήσια αμοιβή πλήρους απασχόλησης στην Ε.Ε., με περίπου 18.000 ευρώ ετησίως, μόλις πάνω από τη Βουλγαρία (15.400 ευρώ). Αντίθετα, ο ευρωπαϊκός μέσος όρος ανέρχεται σε 39.800 ευρώ, με χώρες που έχουν συγκρίσιμα χαρακτηριστικά να βρίσκονται σε πολύ υψηλότερες θέσεις, όπως η Ισπανία με 40.800 ευρώ και η Ιταλία με 23.500 ευρώ.
Μια πρόσφατη έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής αναφέρει ότι η ελληνική αγορά θα χρειαστεί από 5 έως 7 χρόνια για να ανακτήσει τους μισθούς του 2007, επισημαίνοντας τις δυσκολίες που συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι.

