Από σήμερα, 1η Ιανουαρίου 2026, τίθεται σε εφαρμογή η επέκταση των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ στα νησιά της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, συγκεκριμένα στη Δωδεκάνησο και την Περιφερειακή ενότητα Έβρου (Σαμοθράκη), εφόσον τα νησιά διαθέτουν πληθυσμό μέχρι 20.000 κατοίκους σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ.
Ποιες κατηγορίες προϊόντων επηρεάζει η μείωση του ΦΠΑ;
Όπως ανακοινώθηκε από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), η μείωση του ΦΠΑ αφορά αγαθά και υπηρεσίες που πληρούν τις προϋποθέσεις του άρθρου 26 του Κώδικα ΦΠΑ. Τα προϊόντα που εξαιρούνται από τη μείωση περιλαμβάνουν τα καπνοβιομηχανικά προϊόντα και τα μεταφορικά μέσα.
Επιπλέον, πρέπει να σημειωθεί ότι η υπάρχουσα μείωση των συντελεστών ΦΠΑ κατά 30% ισχύει και για τα νησιά Λέσβο, Κω, Σάμο και Χίο.
Προϋποθέσεις για νησιά με πληθυσμό έως 20.000 κατοίκους
Η μείωση των συντελεστών ΦΠΑ κατά 30% (24% σε 17%, 13% σε 9%, 6% σε 4% και 4% σε 3%), η οποία ανακοινώθηκε με στοιχεία από την ΕΛΣΤΑΤ, ισχύει για 19 νησιά με πληθυσμό μέχρι 20.000 κατοίκους.
Με τις νέες ρυθμίσεις, οι μειωμένοι κατά 30% συντελεστές ΦΠΑ ισχύουν πλέον για τα εξής νησιά:
Αγαθονήσι, Άγιος Ευστράτιος, Αστυπάλαια, Ικαρία, Κάλυμνος, Κάρπαθος, Κάσος, Κως, Λειψοί, Λέρος, Λέσβος, Λήμνος, Μεγίστη, Νίσυρος, Οινούσσες, Πάτμος, Σαμοθράκη, Σάμος, Σύμη, Τήλος, Φούρνοι, Χάλκη, Χίος, και Ψαρά. Επιπλέον, ισχύει και σε πολλές νησίδες, όπως το Γαϊδουρονήσι, η Θύμαινα, ο Μάραθος, η Παναγιά, και η Στρογγύλη.
Πρακτικές πληροφορίες και παραδείγματα εφαρμογής
Με εγκύκλιο του διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή, παρέχονται διευκρινίσεις για την εφαρμογή των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ.
Συγκεκριμένα, οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή είναι:
Α. Για πωλήσεις αγαθών από τα νησιά με μειωμένο ΦΠΑ κατά 30%
Οι παραδόσεις αγαθών από τα παραπάνω νησιά θα πρέπει να πληρούν τις παρακάτω προϋποθέσεις:
- Τα αγαθά να βρίσκονται στα συγκεκριμένα νησιά κατά την ώρα που δημιουργείται η φορολογική υποχρέωση, ανεξαρτήτως του τόπου προορισμού τους.
- Η παράδοση να γίνεται από επιχείρηση εγκατεστημένη στα νησιά αυτά, ανεξάρτητα από την έδρα του αγοραστή.
Παράδειγμα
Επιχείρηση που είναι εγκατεστημένη στη Χίο παραδίδει τυποποιημένα ζυμαρικά σε πελάτες στην Αθήνα και στη Λέρο. Για όλες τις παραδόσεις ισχύει η μείωση του 30% στο ΦΠΑ.
Το ίδιο ισχύει και για υποκαταστήματα επιχειρήσεων που λειτουργούν μόνιμα στα παραπάνω νησιά.
Β. Παραδόσεις αγαθών από τη λοιπή Ελλάδα προς τα νησιά με μειωμένο ΦΠΑ
Για την εφαρμογή μειωμένου ΦΠΑ στις παραδόσεις αγαθών από επιχειρήσεις που είναι εγκατεστημένες στη λοιπή Ελλάδα, η παράδοση πρέπει να γίνεται:
- Σε υποκείμενο που έχει μόνιμη εγκατάσταση στα νησιά με μειωμένο ΦΠΑ.
- Σε επιχείρηση που έχει υποκατάστημα στα εν λόγω νησιά.
- Σε νομικά πρόσωπα που είναι εγκατεστημένα στα νησιά αυτά.
Γ. Υπηρεσίες που εκτελούνται στα νησιά με μειωμένο ΦΠΑ
Οι υπηρεσίες που παρέχονται από επιχείρηση εγκατεστημένη σε νησιά που εφαρμόζεται ο μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ, θα πρέπει να εκτελούνται “υλικά” σε αυτά.
Δ. Εισαγωγές αγαθών
Οι εισαγωγές αγαθών στα νησιά υπόκεινται επίσης στους μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ, αρκεί να πραγματοποιούνται εκεί, χωρίς να εξετάζεται εάν ο εισαγωγέας είναι υποκείμενος ή μη στον φόρο.
Η προσαρμογή αυτών των νόμων αναμένεται να επηρεάσει θετικά τις τοπικές οικονομίες των νησιών και να προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες ανάπτυξης.
