Από την 1η Απριλίου 2026, το νέο επίδομα ανεργίας που εισάγεται στην Ελλάδα θα ισχύει καθολικά. Το εν λόγω επίδομα μπορεί, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να φτάσει έως και τα 1.295 ευρώ, με τις παραμέτρους να εξαρτώνται από τα έτη ασφάλισης αλλά και το ύψος των αποδοχών του δικαιούχου.
Η πιλοτική φάση του επιδόματος, που έχει ήδη ωφελήσει 12.500 ανέργους, ολοκληρώνεται στις αρχές Μαρτίου, και αμέσως μετά ξεκινά η πλήρης εφαρμογή του νέου αυτού μέτρου.
Η δομή του νέου επιδόματος περιλαμβάνει τρία βασικά σκέλη.
Με τη λήξη της πιλοτικής εφαρμογής, αναμένεται αξιολόγηση ώστε να γίνουν τυχόν απαραίτητες προσαρμογές, προκειμένου το επίδομα να αποκτήσει μόνιμα χαρακτηριστικά από τον προσεχή Απρίλιο.
Το νέο επίδομα ανεργίας
Μέχρι στιγμής, από τους 12.500 ανέργους που επωφελήθηκαν από το νέο αναλογικό επίδομα, εκτιμάται ότι το 25% έχει ήδη επιστρέψει στην αγορά εργασίας, με αποτέλεσμα τη διακοπή της επιδότησής τους.
Με την νέα αυτή μορφή, το επίδομα ανεργίας μπορεί να φτάσει έως 1.295 ευρώ κατά τους πρώτους μήνες παροχής, ειδικά για τους δικαιούχους που έχουν μακρά επαγγελματική πορεία και υψηλές αποδοχές.
Η καταβολή γίνεται εμπροσθοβαρώς, δηλαδή είναι υψηλότερη κατά τους πρώτους μήνες, ικανοποιώντας έτσι τις αυξημένες ανάγκες των δικαιούχων, και σταδιακά μειώνεται, ώστε να ενισχύει το κίνητρο επιστροφής στην εργασία.
Η συνολική διάρκεια καταβολής του ενδέχεται να φτάσει έως και 24 μήνες, με το ποσό του επιδόματος να υπολογίζεται βάσει των εισφορών που έχουν καταβληθεί από τους ανέργους, κάτι που ισχύει σε 25 από τις 27 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η δομή του νέου επιδόματος περιλαμβάνει τρία σκέλη:
1. Σταθερό μέρος επιδότησης: Υπολογίζεται βάσει των αποδοχών του δικαιούχου και αρχίζει από το 70% του κατώτατου ή του μέσου ημερομισθίου του δικαιούχου και σταδιακά μειώνεται στο τέλος της περιόδου επιδότησης. Ειδικότερα, στο πρώτο τρίμηνο είναι 70%, στο δεύτερο 60%, στο τρίτο 50%, στο τέταρτο 40% και στην περίπτωση συνέχισης τη δεύτερη χρονιά, περιορίζεται σε 30% και 20% αντίστοιχα. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η συμπλήρωση 175 ημερών ασφάλισης στους 14 μήνες πριν την ένταξη στην επιδότηση, εξαιρουμένων των δύο τελευταίων μηνών.
2. Μεταβλητό μέρος επιδότησης: Επιδόματα «μπόνους» για εκείνους με μεγαλύτερο ασφαλιστικό βίο. Ο υπολογισμός γίνεται μέσω των ετών ασφάλισης και του μέσου όρου αποδοχών, με τον πολλαπλασιασμό των αντίστοιχων συντελεστών με το κατώτατο ημερομίσθιο.
Σημειώνεται ότι το νέο επίδομα ανεργίας είναι ανταποδοτικής φύσης, δηλαδή προκύπτει από καταβληθείσες εισφορές κατά τη διάρκεια του εργασιακού βίου. Οι βασικές προϋποθέσεις περιλαμβάνουν: α) ένταξη στην τακτική επιδότηση, β) 900 ημέρες ασφάλισης στους 50 μήνες πριν την ένταξη εξαιρουμένων των δύο τελευταίων μηνών, γ) αποδοχές ίσες ή μεγαλύτερες του κατώτατου μισθού κατά την ίδια χρονική περίοδο.
3. Πρόσθετες παροχές και προσαυξήσεις: Όπως το Δώρο Χριστουγέννων και Πάσχα, προσαυξήσεις λόγω τέκνων και για πρώτη φορά προσαυξήσεις λόγω μονογονεϊκότητας.
Με τις νέες αλλαγές, συνδυάζονται η τακτική επιδότηση με το επίδομα μακροχρόνια ανέργων, επιτρέποντας μέγιστη διάρκεια επιδότησης έως και δύο χρόνια (24 μήνες), με εξατομικευμένη προσέγγιση για το ύψος του επιδόματος.
Η ένταξη και η διάρκεια της επιδότησης τίθεται σε πιο ορθολογικές βάσεις, καθορίζοντας ως όριο τις 175 ημέρες ασφάλισης, με αναλογία δύο μήνες απασχόλησης προς έναν μήνα επιδότησης για το πρώτο έτος και τρεις μήνες απασχόλησης προς έναν μήνα επιδότησης για το δεύτερο έτος.
Το νέο σύστημα προσφέρει ευελιξία και ανταγωνιστικότητα, αναγνωρίζοντας την ασφαλιστική ιστορία για τον υπολογισμό του ύψους του επιδόματος, προσφέροντας ένα σταθερό επιδοτούμενο ποσό για όλους, καθώς και ένα επιπλέον μεταβλητό μέρος ανάλογα με τη διάρκεια της ασφαλιστικής φορολογίας.
