Η κατάσταση των σκουπιδιών στην Αττική επανέρχεται στο προσκήνιο, αποδεικνύοντας την πολιτική αδυναμία της διαχείρισης απορριμμάτων. Ο ΧΥΤΑ Φυλής δεν είναι απλώς ένας Χώρος Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων, αλλά ενσαρκώνει ένα επίμονο σύμπτωμα ενός αποτυχημένου σχεδιασμού που συνεχώς αναβάλλει την επίλυση του προβλήματος. Κάθε νέα επέκταση του ΧΥΤΑ παρουσιάζεται ως αναγκαστική λύση ενώ η πραγματικότητα είναι ότι η διαχείριση των απορριμμάτων παραμένει εγκλωβισμένη σε μια λογική εξάντλησης πόρων και αντοχών.
Η επίγουσα επέκταση του ΧΥΤΑ Φυλής
Στις 22 Δεκεμβρίου 2025, ο Ειδικός Διαβαθμιδικός Σύνδεσμος Νομού Αττικής (ΕΔΣΝΑ) ανακοίνωσε την έγκριση δαπάνης ύψους 11,2 εκατομμυρίων ευρώ για τη νέα επέκταση του ΧΥΤΑ. Αυτή η επέκταση περιλαμβάνει την προσθήκη 3,9 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων σκουπιδιών σε μια ήδη αδειοδοτημένη έκταση, πίσω από ένα τείχος αντιστήριξης μήκους 1.100 μέτρων και ύψους 5,5 μέτρων. Όπως αναφέρει ο πρόεδρος του ΕΔΣΝΑ, κ. Χαράλαμπος Σιάτρας, η απόφαση ελήφθη με γνώμονα την αναγκαιότητα να αποφευχθεί η υπερφόρτιση του ΧΥΤΑ το καλοκαίρι.
Η χωρίς τέλος επέκταση του ΧΥΤΑ Φυλής
Από το 2017 και μέχρι σήμερα, η χωρητικότητα του ΧΥΤΑ Φυλής έχει εξαντληθεί επανειλημμένα, ενώ οι παρατάσεις ζωής διαδέχονται η μία την άλλη. Σύμφωνα με καταγγελία του Δυτικού Μετώπου, η συνολική χωρητικότητα του ΧΥΤΑ από 27,3 εκατ. κυβικά μέτρα το 2010 αυξήθηκε σε 32,5 εκατ. κ.μ. το 2020. Επιπλέον, η τελευταία τροποποίηση της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) τον Μάρτιο του 2025 αναφέρει ότι η διάθεση αποβλήτων θα είναι επιτρεπτή μόνο μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2025, μετά από τον οποίο θα πρέπει να ξεκινήσει η φάση αποκατάστασης των μη αποκατεστημένων τμημάτων του.
Οι επεκτάσεις στον ΧΥΤΑ Φυλής δεν δίνουν μόνιμη λύση στο χρόνιο πρόβλημα απορριμμάτων στην Αθήνα (Eurokinissi)
Αναβολές και αδιέξοδα
Στο πλαίσιο των εξελίξεων, έχει κατατεθεί φάκελος στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την ανανέωση της ΑΕΠΟ του ΧΥΤΑ, η οποία έληξε πρόσφατα. Η υλοποίηση του έργου ενδέχεται να προϋποθέτει την επέκταση συμβάσεων με την εταιρεία ΗΛΕΚΤΩΡ του ομίλου Motor Oil.
Στον τομέα της διαχείρισης απορριμμάτων στην Αττική, τα αδιέξοδα είναι προφανή. Ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών και Επιχειρήσεων Ανακύκλωσης και Ενεργειακής Αξιοποίησης Αποβλήτων (ΣΕΠΑΝ) παρατηρεί ότι η διαχείριση των απορριμμάτων, που αντιπροσωπεύουν περίπου το 40% της συνολικής παραγωγής απορριμμάτων στην Ελλάδα, παραμένει άλυτο πρόβλημα.
Δυστυχώς, οι διαδικασίες για τα αναγκαία έργα στην Αττική έχουν «παγώσει», με αποτέλεσμα να κρίνεται αναγκαία η επέκταση του ΧΥΤΑ, καθώς τα απορρίμματα που παράγονται στην περιοχή θα ασφυκτιά. Όπως τονίζουν οι αρμόδιες πηγές του ΕΣΔΝΑ, ίσως χρειαστεί και νέα επέκταση του ΧΥΤΑ Φυλής στο μέλλον.
Μακροχρόνιος σχεδιασμός για το μέλλον
Πηγές του ΥΠΕΝ αποκαλύπτουν ότι εντός του μήνα προγραμματίζεται η ανακοίνωση ενός νέου Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΠΕΣΔΑ) για την Αττική, το οποίο θα περιλαμβάνει την μονάδα στο Σχιστό και μία στη Φυλή, συνολικού προϋπολογισμού που αγγίζει τα 250-300 εκατ. ευρώ. Σε αυτό το σχέδιο περιλαμβάνεται και η αναβάθμιση του Εργοστασίου Μηχανικής Ανακύκλωσης και Κομποστοποίησης (ΕΜΑΚ). Παράλληλα, υφίστανται σοβαρές καθυστερήσεις στην ανάκτηση με ποσοστό μόλις 7,55%, ενώ το 89,5% των απορριμμάτων της Αττικής καταλήγει στο ΧΥΤΑ Φυλής.
Η κατάσταση στην υπόλοιπη Ελλάδα
Στη υπόλοιπη χώρα, η κατάσταση είναι καλύτερη με 13 μονάδες διαχείρισης αποβλήτων να λειτουργούν, μειώνοντας την τοπική παραγωγή απορριμμάτων κατά 35%. Αυτή τη στιγμή, υπάρχουν 26 μονάδες υπό κατασκευή, συμπεριλαμβανομένης της Μονάδας Επεξεργασίας Αποβλήτων (ΜΕΑ) στη Λάρισα, που έχει προϋπολογισμό περίπου 100 εκατ. ευρώ.
Στο προσεχές διάστημα, προγραμματίζονται δύο επιπλέον δημοπρατήσεις. Η μία αφορά υποδομές μεταφόρτωσης και επεξεργασίας αποβλήτων στο Νότιο Αιγαίο, ενώ η άλλη επικεντρώνεται σε Λαμία, Χαλκίδα και Άμφισσα. Τα σχέδια περιλαμβάνουν και την υλοποίηση Ολιστικών Σχεδίων Χωριστής Συλλογής για τη βελτίωση της ανακύκλωσης.
Προκλήσεις στην ανακύκλωση και καύση απορριμμάτων
Ωστόσο, χωρίς Μονάδες Ανάκτησης – Ανακύκλωσης (ΜΑΑ), η ανακύκλωση δεν μπορεί να προχωρήσει, με ποσοστό που περιορίζεται στο 17%. Μόνον εφόσον κατασκευαστούν αυτές οι υποδομές, η διαχείριση υπολειμμάτων μέσω Μονάδων Ενεργειακής Αξιοποίησης θα είναι δυνατή. Σύμφωνα με το κυβερνητικό σχέδιο, απαιτούνται έξι μονάδες ενεργειακής αξιοποίησης στη χώρα, προϋπολογισμού άνω του 1 δισεκατομμυρίου ευρώ, με μία από αυτές να βρίσκεται στην Αττική.
Πηγή: OT.gr

