Στον παγωμένο ορίζοντα της Γροιλανδίας, εκεί όπου οι εθνογραφικοί παγετώδες συναντούν τις γεωπολιτικές φιλοδοξίες, η Ευρώπη ερμηνεύει τα σημάδια των καιρών. Η αναβίωση της σκληρής ρητορικής από τον Ντόναλντ Τραμπ και οι έμμεσες αναφορές σε «δύσκολους τρόπους» απόκτησης εδαφών προκαλούν συναγερμό σε πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Ως αποτέλεσμα, παρατηρείται μια σπάνια κινητοποίηση, με επίκεντρο το ΝΑΤΟ, που έχει ως στόχο να αποδείξει ότι η ασφάλεια του Αρκτικού Βορρά δεν απαιτεί μονομερείς κινήσεις. Αυτή η στρατηγική συνεργασία ενδέχεται να αλλάξει το γεωπολιτικό παιχνίδι στην περιοχή.
Η ευρωπαϊκή αντεπίθεση στη Γροιλανδία
Σύμφωνα με αναφορές του Bloomberg, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γερμανία αναλαμβάνουν ηγετικό ρόλο σε μια άτυπη συμμαχία ευρωπαϊκών κρατών που εξετάζουν την ενίσχυση της στρατιωτικής τους παρουσίας στη Γροιλανδία. Η προσπάθεια αυτή όχι μόνο αποσκοπεί στη φυσική αποτροπή τυχόν κινδύνων, αλλά και στο να στείλει ένα πολιτικό μήνυμα προς την Ουάσινγκτον: η Ευρώπη και το ΝΑΤΟ διαθέτουν την ικανότητα να διασφαλίσουν την περιοχή χωρίς την επιβολή τετελεσμένων.
Το σχέδιο «Arctic Sentry»
Μία από τις προτάσεις που εξετάζονται περιλαμβάνει τη δημιουργία μιας κοινής νατοϊκής αποστολής, γνωστής ως «Arctic Sentry». Το μοντέλο θυμίζει το «Baltic Sentry», που ενεργοποιήθηκε για την προστασία κρίσιμων υποδομών στη Βαλτική Θάλασσα. Οι στόχοι περιλαμβάνουν την επιτήρηση, την αποτροπή και τη διασφάλιση της σταθερότητας σε μια περιοχή όπου τα στρατηγικά συμφέροντα πολλαπλασιάζονται, λόγω των ενεργειακών πόρων και της ανάπτυξης νέων θαλάσσιων οδών.
Η σκιά Τραμπ και ο φόβος της μονομέρειας
Η ευρωπαϊκή ευαισθητοποίηση εντάθηκε μετά την πρόσφατη αμερικανική επιχείρηση στη Λατινική Αμερική και τη σφοδρή ρητορική του Ντόναλντ Τραμπ για τη Γροιλανδία. Δηλώσεις σχετικά με «εύκολες» ή «δύσκολες» μεθόδους απόκτησης εδαφών έχουν ενισχύσει τους φόβους ότι ο Λευκός Οίκος μπορεί να προτιμήσει τη στρατιωτική δράση για να επιβάλει τις επιδιώξεις του, ακόμη και εις βάρος της συνοχής του ΝΑΤΟ.
Στάρμερ: πειθώ αντί σύγκρουσης
Ο Βρετανός Πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ προτιμά μια πιο μετριοπαθή προσέγγιση, προσπαθώντας να πείσει την Ουάσινγκτον για τη σημασία της ευρωπαϊκής «σκληρής και ήπιας ισχύος». Σε επαφές του με τον Τραμπ, καθώς και με τον Εμανουέλ Μακρόν και τον Γερμανό Καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, υπογράμμισε ότι η αποτροπή μιας πιο επιθετικής Ρωσίας στον Υψηλό Βορρά προϋποθέτει συλλογική δράση.
Η διπλωματία της Κοπεγχάγης
Στο μεταξύ, η Δανία και η αυτόνομη κυβέρνηση της Γροιλανδίας εργάζονται για την αποκλιμάκωση της έντασης. Μια επικείμενη επίσκεψη στην Ουάσινγκτον έχει ως στόχο να αποκαταστήσει, όπως αναφέρουν, υπερβολικές ή λανθασμένες εκτιμήσεις σχετικά με την ασφάλεια. Για την Κοπεγχάγη, το διακύβευμα είναι διπλό: γεωστρατηγικό και θεσμικό, καθώς αναδεικνύει την κυριαρχία και τη βούληση των κατοίκων της Γροιλανδίας.
ΝΑΤΟ, Ρωσία και Κίνα στο φόντο
Ο Γερμανός Υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ, εν όψει της συνάντησής του με τον Αμερικανό ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο, επισημαίνει ότι η ασφάλεια της Αρκτικής σχετίζεται με τις «παλιές και νέες αντιπαλότητες» της Ρωσίας και της Κίνας. Η συζήτηση για τη Γροιλανδία, τονίζει, θα πρέπει να ενταχθεί σε ένα ευρύτερο νατοϊκό πλαίσιο, που λαμβάνει υπόψη τόσο τους συμμάχους όσο και τους τοπικούς πληθυσμούς.
Το πραγματικό διακύβευμα
Πέρα από τις δηλώσεις και τα σχέδια αποστολών, η κατάσταση στη Γροιλανδία αποτελεί δοκιμασία για την αντοχή του ΝΑΤΟ. Θα νικήσει η συλλογική ασφάλεια ή η πολιτική των τετελεσμένων; Για την Ευρώπη, η απάντηση είναι ξεκάθαρη: στον παγωμένο Βορρά, η σταθερότητα εξαρτάται από τη συνεργασία—και όχι από τις απειλές.
