Ο χαλκός αναδεικνύεται ως ένας από τους πιο κρίσιμους πρώτους πόρους της επόμενης δεκαετίας, καθώς οι τομείς της τεχνητής νοημοσύνης, της άμυνας και της παγκόσμιας ηλεκτροκίνησης βρίσκονται σε φάση ριζικής μεταμόρφωσης. Σύμφωνα με νέα μελέτη της [S&P Global](https://www.spglobal.com), η παγκόσμια ζήτηση για χαλκό αναμένεται να αυξηθεί κατά 50% μέχρι το 2040, ωστόσο η προσφορά δεν φαίνεται ικανή να ακολουθήσει τον ίδιο ρυθμό.
Με τα υφιστάμενα ορυχεία να γερνούν και τις διαδικασίες αδειοδότησης να καθυστερούν, οι επενδύσεις αντιμετωπίζουν αυξανόμενες προκλήσεις τόσο από το κόστος όσο και από γεωπολιτικούς κινδύνους. Η αγορά αντιμετωπίζει τον κίνδυνο να εισέλθει σε μια περίοδο διαρθρωτικής στενότητας, με πρόσθετη πίεση από την άνοδο της τεχνητής νοημοσύνης και των data centers.
Η Επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης και της Άμυνας στη Ζήτηση Χαλκού
Η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης και της αμυντικής βιομηχανίας αναμένεται να αυξήσει τη ζήτηση χαλκού δραστικά, σύμφωνα με την έκθεση της [S&P Global](https://www.spglobal.com). Χωρίς σημαντική αύξηση στην ανακύκλωση και την εξορυκτική δραστηριότητα, οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι η προσφορά μπορεί να υπολείπεται της ζήτησης κατά περισσότερους από 10 εκατ. μετρικούς τόνους ετησίως.
Είναι ήδη γνωστό ότι ο χαλκός χρησιμοποιείται ευρέως σε κατασκευές, μεταφορές, τεχνολογία και ηλεκτρονικά, λόγω των εξαιρετικών αγωγιτικών του χαρακτηριστικών και της αντοχής του. Αυτά τα προσόντα τον καθιστούν αναντικατάστατο σε έναν κόσμο που μετατοπίζεται προς την ηλεκτροκίνηση.
Αν και ο τομέας των ηλεκτρικών οχημάτων έχει ενισχύσει τη ζήτηση χαλκού στην τελευταία δεκαετία, η S&P Global τονίζει ότι οι τομείς της AI, της άμυνας και της ρομποτικής θα απαιτήσουν ακόμη μεγαλύτερες ποσότητες του πολύτιμου μετάλλου τα επόμενα 14 χρόνια. Η αυξανόμενη ζήτηση από παραδοσιακές εφαρμογές, όπως οι κλιματιστικοί και άλλες ενεργοβόρες οικιακές συσκευές, προσθέτει ακόμη περισσότερη πίεση.
Σύμφωνα με την έκθεση, η παγκόσμια ζήτηση χαλκού θα φτάσει τα 42 εκατ. μετρικούς τόνους ετησίως μέχρι το 2040, σε σύγκριση με 28 εκατ. τόνους το 2025. Χωρίς νέες πηγές προσφοράς, σχεδόν το ένα τέταρτο αυτής της ζήτησης ενδέχεται να παραμείνει ακάλυπτο.
«Ο κύριος παράγοντας που ενισχύει τη ζήτηση είναι η ηλεκτροδότηση του κόσμου και ο χαλκός είναι το μέταλλο κλειδί για τη ηλεκτροδότηση», δήλωσε ο Νταν Γέργκιν, αντιπρόεδρος της S&P Global, σε [δηλώσεις του στο Reuters](https://www.reuters.com).
Η τεχνητή νοημοσύνη αναδεικνύεται σε σημαντικό μοχλό αύξησης της ζήτησης χαλκού, με περισσότερα από 100 νέα έργα data centers να ανακοινώνονται πέρυσι, συνολικής αξίας σχεδόν 61 δισ. δολαρίων. Κάθε μία από αυτές τις εγκαταστάσεις απαιτεί μεγάλες ποσότητες καλωδίων, μετασχηματιστών και ηλεκτρικών υποδομών, στα οποία ο χαλκός είναι κυρίαρχο υλικό.
Η γεωπολιτική κατάσταση, και συγκεκριμένα ο πόλεμος στην Ουκρανία, καθώς και οι κινήσεις χωρών όπως η Ιαπωνία και η Γερμανία για αύξηση των αμυντικών δαπανών, αναμένονται επίσης να ενισχύσουν τη ζήτηση χαλκού. «Η ζήτηση χαλκού στον αμυντικό τομέα είναι ουσιαστικά ανελαστική», επεσήμανε ο Κάρλος Πασκουάλ, αντιπρόεδρος της S&P και πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στην Ουκρανία.
Ο χαλκός είναι παρών σχεδόν σε κάθε ηλεκτρονική συσκευή. Χώρες όπως η Χιλή και το Περού είναι οι κορυφαίοι παραγωγοί παγκοσμίως, ενώ η Κίνα κατέχει τη θέση του μεγαλύτερου χυτευτή. Από τη μεριά τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες εισάγουν περίπου το 50% των αναγκών τους, έχοντας επιβάλει δασμούς σε ορισμένες μορφές χαλκού.
Προβλέψεις για την Προσφορά Χαλκού: Προκλήσεις και Ευκαιρίες
Η αναφορά της S&P Global δεν περιλαμβάνει πιθανές μελλοντικές προσφορές από εξορύξεις σε βαθιά νερά. Η παγκόσμια παραγωγή χαλκού αναμένεται να πετύχει την κορυφή της γύρω στο 2030, στους 33 εκατ. τόνους, ενώ οι διακυμάνσεις στην ποιότητα των κοιτασμάτων στα υπάρχοντα ορυχεία και οι καθυστερήσεις στα νέα έργα προκαλούν σημαντικά εμπόδια.
Ακόμη και με επιταχυνόμενη ανακύκλωση —που εκτιμάται ότι θα διπλασιαστεί φτάνοντας τους 10 εκατ. τόνους— παραμένει ένα ετήσιο κενό περίπου 10 εκατ. τόνων ανάμεσα στην προσφορά και τη ζήτηση.
Οι υψηλές τιμές του χαλκού αυτή τη στιγμή προσφέρουν περιορισμένα οφέλη στον κλάδο, καθώς κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι αυτές θα παραμείνουν στα τωρινά επίπεδα. «Ήμαστε προσεκτικοί στο να πούμε ότι αυτό αποτελεί ένδειξη μόνιμης υψηλής τιμής», δήλωσε ο Γέργκιν.
Η τιμή του χαλκού έχει φτάσει σε ιστορικά ύψη, ξεπερνώντας τα 13.000 δολάρια ανά μετρικό τόνο στο Λονδίνο, κυρίως λόγω διαταραχών στην παραγωγή και χειρισμών traders που συγκεντρώνουν μέταλλο στις ΗΠΑ ενόψει ενδεχόμενων δασμών από την κυβέρνηση Τραμπ. Ενώ μέρος της ανόδου οφείλεται σε βραχυχρόνιους παράγοντες, οι νέες πηγές ζήτησης επισημαίνουν μια ακόμα πιο πιεσμένη αγορά καθώς προχωράμε στο μέλλον.
Νέοι Παράγοντες Ζήτησης: Ανθρωποειδή Ρομπότ και AI
Η S&P Global επίσης εντοπίζει έναν άλλο πιθανό μοχλό ζήτησης: τα ανθρωποειδή ρομπότ. Αν και η συγκεκριμένη τεχνολογία βρίσκεται ακόμα σε πρώιμο στάδιο εξέλιξης, η λειτουργία 1 δισεκατομμύριο τέτοιων ρομπότ μέχρι το 2040 θα απαιτούσε περίπου 1,6 εκατ. τόνους χαλκού ετησίως, ή περίπου το 6% της σημερινής παγκόσμιας κατανάλωσης.
«Η AI και τα data centers δεν ήταν καν στο ραντάρ πριν από τρία χρόνια», παρατήρησε ο Οριάν ντε λα Νουέ, υπεύθυνος συμβουλευτικών υπηρεσιών για την ενεργειακή μετάβαση και τα κρίσιμα μέταλλα στην S&P Global. «Αυτό που προκύπτει από τη μελέτη είναι ότι ο κόσμος οδεύει προς έλλειμμα προσφοράς ακόμη και πριν υπολογιστούν αυτοί οι νέοι μοχλοί ανάπτυξης».
!function(f,b,e,v,n,t,s)
{if(f.fbq)return;n=f.fbq=function(){n.callMethod?
n.callMethod.apply(n,arguments):n.queue.push(arguments)};
if(!f._fbq)f._fbq=n;n.push=n;n.loaded=!0;n.version=’2.0′;
n.queue=[];t=b.createElement(e);t.async=!0;
t.src=v;s=b.getElementsByTagName(e)[0];
s.parentNode.insertBefore(t,s)}(window, document,’script’,
‘https://connect.facebook.net/en_US/fbevents.js’);
fbq(‘init’, ‘310545344564279’);
fbq(‘track’, ‘PageView’);

