Έξι χώρες έχουν προτείνει τους υποψήφιούς τους για τη θέση του αντιπροεδρεύοντος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), Λουίς ντε Γκίντος, του οποίου η θητεία ολοκληρώνεται το Μάιο. Η ανακοίνωση έγινε από τον πρόεδρο του Eurogroup, Κυριάκο Πιερρακάκη.
Χώρες που συμμετέχουν με υποψηφιότητες είναι οι εξής: Πορτογαλία – Μάριο Σεντένο, Λετονία – Μάρτινς Καζάκς, Εσθονία – Μαντίς Μιούλερ, Φινλανδία – Ολι Ρεν, Λιθουανία – Ριμάντας Σάτζιους, Κροατία – Μπόρις Βούισιτς. Οι υποψηφιότητες αυτές θα συζητηθούν στο επόμενο Eurogroup, που έχει προγραμματιστεί για τις 19 Ιανουαρίου.
Τέσσερις από τους υποψηφίους είναι εν ενεργεία επικεφαλής κεντρικών τραπεζών. Ειδικότερα, οι Μπόρις Βούισιτς (Κροατία), Μαντίς Μίλερ (Εσθονία), Όλι Ρεν (Φινλανδία) και Μάρτινς Καζάκς (Λετονία) κατέχουν σημαντικές θέσεις στις αντίστοιχες χώρες τους. Από την άλλη πλευρά, η Πορτογαλία έχει προτείνει τον πρώην υπουργό Οικονομικών και διοικητή της κεντρικής τράπεζας Μάριο Σεντένο, ενώ ο Λιθουανός Ριμάντας Σάτζιους είναι επίσης πρώην υπουργός Οικονομικών.
Στο παρελθόν, οι αντιπρόεδροι της ΕΚΤ προήλθαν από τη Γαλλία, την Ελλάδα και την Πορτογαλία, γεγονός που θέτει ερωτήματα για την αναλογία και την εκπροσώπηση όλων των κρατών μελών της ευρωζώνης.
Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θα ψηφίσουν στις 19 Ιανουαρίου για να αναδείξουν έναν από τους υποψήφιους. Μετά την επιλογή, θα υπάρξει ακρόαση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενώ απαιτείται και η γνώμη του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ. Η τελική απόφαση θα ανήκει στους ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίοι θα βαρύνουν την απόφαση με βάση τις παραπάνω διαδικασίες.
«Μετά τη συζήτηση στο Eurogroup, το Συμβούλιο θα υιοθετήσει σύσταση προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ενισχυμένη ειδική πλειοψηφία των κρατών μελών της ζώνης του ευρώ», δήλωσε ο Πιερρακάκης. «Αυτή η πλειοψηφία απαιτεί την υποστήριξη του 72% των κρατών μελών της ζώνης του ευρώ, που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 65% του πληθυσμού της ζώνης του ευρώ. Σύμφωνα με τη διαδικασία επιλογής που καθορίζεται στη Συνθήκη για τη λειτουργία της ΕΕ, η ΕΚΤ και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα κληθούν να εκφράσουν τη γνώμη τους πριν από την τελική απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου», ανέφερε η ανακοίνωση.
Επισκόπηση της διαδικασίας
Ενώ οι κορυφαίες θέσεις στην ΕΚΤ απονέμονται επίσημα με βάση την ατομική εμπειρογνωμοσύνη, οι κυβερνήσεις παίζουν καθοριστικό ρόλο στη λήψη αποφάσεων, καθώς το εθνικό συμφέρον και οι διαπραγματεύσεις μπορούν να επηρεάσουν τον αποτέλεσμά τους, όπως τονίζει το Bloomberg. Ιδιαίτερη σημασία αποκτά αυτή η διαδικασία, δεδομένου ότι πολλές κρίσιμες θέσεις στην ΕΚΤ θα καλυφθούν τα επόμενα δύο χρόνια, περιλαμβανομένης και της προεδρίας.
Αν και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν έχει το δικαίωμα να εμποδίσει τον διορισμό, μπορεί να επιβραδύνει την διαδικασία και να ασκήσει πίεση στους ηγέτες να προτείνουν κατάλληλους υποψηφίους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο διορισμός του Yves Mersch από το Λουξεμβούργο, ο οποίος αντιμετώπισε καθυστερήσεις λόγω έλλειψης γυναικών υποψηφίων το 2012.
Μέχρι σήμερα, το εκτελεστικό σώμα της ΕΚΤ περιλαμβάνει μόνο δύο γυναίκες, την πρόεδρο Κριστίν Λαγκάρντ και την επικεφαλής αγορών Ιζαμπέλ Σνάμπελ, οι θητείες των οποίων θα λήξουν έως το 2027. Με όλους τους υποψηφίους αυτή τη φορά να είναι άνδρες, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα πρέπει να αποφασίσει αν θα αποδεχθεί αυτή την κατάσταση απουσίας γυναικείας εκπροσώπησης.
Η περιφερειακή εκπροσώπηση έχει επίσης να τονίσει ένα σημαντικό σημείο: η Ανατολική Ευρώπη, που εκπροσωπεί σήμερα το ένα τρίτο των μελών της ευρωζώνης, δεν έχει ποτέ εκπροσώπηση στο εκτελεστικό συμβούλιο, ενώ χώρες όπως η Φινλανδία και η Πορτογαλία έχουν υπάρξει μέρος της ηγεσίας στο παρελθόν. Βέβαια, η αδυναμία να συγκεντρωθούν οι χώρες της Ανατολικής Ευρώπης πίσω από έναν ενιαίο υποψήφιο θα μπορούσε να διχάσει την υποστήριξή τους κατά την κρίσιμη διαδικασία επιλογής.
