Οι χώρες της Βαλτικής βρίσκονται σε κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας μετά από μια σειρά ύποπτων βλαβών σε υποθαλάσσιες υποδομές, καθώς έξι περιστατικά καταγράφηκαν σε διάστημα μόνο έξι ημερών, αναζοπυρώνοντας φόβους για πιθανή ρωσική υβριδική παρέμβαση. Η κατάσταση αυτή φέρνει στη μνήμη μας την τεταμένη περίοδο μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Οι κυβερνητικές αρχές της Λετονίας, Φινλανδίας και Εσθονίας έχουν ξεκινήσει ενδελεχείς έρευνες για τα παραπάνω περιστατικά, ενώ το ΝΑΤΟ ενισχύει τις δράσεις επιτήρησης της περιοχής, στο πλαίσιο μιας περιόδου εντεινόμενης γεωπολιτικής αστάθειας.
Έξι βλάβες σε έξι ημέρες
Στις 2 Ιανουαρίου, οι αρχές στη Λετονία ερεύνησαν ένα πλοίο το οποίο υποψιάζονταν ότι είχε προκαλέσει ζημιά σε οπτικό καλώδιο στα ύδατα της Λιέπαγια. Αυτό αποτέλεσε το έκτο περιστατικό σε 6 ημέρες. Παρά την έρευνα στο λιμάνι και την ανάκριση του πληρώματος, δεν ανευρέθηκε άμεση σύνδεση με τη ζημιά, αν και η αστυνομία συνεχίζει την έρευνα για “εκούσια ζημιά”.
Στην Φινλανδία, η επιχείρηση ειδικών δυνάμεων είχε ως στόχο το πλοίο Fitburg, το οποίο ναυλώθηκε από την Αγία Πετρούπολη για το λιμάνι της Χάιφα στο Ισραήλ, με πλήρωμα που περιλάμβανε Ρώσους, Αζέρους, Γεωργιανούς και Καζάκους. Το Fitburg θεωρήθηκε υπεύθυνο για ζημιές σε δύο καλώδια μεταφοράς δεδομένων μεταξύ Εσθονίας και Φινλανδίας.
Maailman paras viranomaisyhteistyö toimii saumatta kaikkina aikoina ja kaikissa oloissa.
Rajavartiolaitos käynnisti toimet Fitburg-aluksen pysäyttämiseksi. Raja jatkaa poliisin vedenalaisen tutkinnan tukemista erityisosaamisella ja -kalustolla.
Video: Poliisi ja RVL pic.twitter.com/caFbNsVsvd
— Rajavartiolaitos (@rajavartijat) January 3, 2026
Ανάλογα προβλήματα αναφέρθηκαν και από την Εσθονία, η οποία κατέγραψε ζημιές σε δύο καλώδια που συνδέουν τη χώρα με τη Σουηδία, καθώς και σε ένα εσωτερικό καλώδιο.
Φόβοι για ρωσική υβριδική απειλή
Η ένοπλη δύναμη των χωρών της Βαλτικής, όλων με την υποστήριξη του ΝΑΤΟ, παραμένει σε κατάσταση υψίστης ετοιμότητας από την αρχή της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. Υποψίες για σαμποτάζ σε υποθαλάσσιες υποδομές, όπως καλώδια και αγωγοί, ενισχύουν τις ανησυχίες για μια εκδήλωση «υβριδικού πολέμου» από τη Μόσχα εις βάρος των συμμάχων του Κιέβου.
Τα τελευταία περιστατικά καταγράφηκαν σχεδόν ένα χρόνο αφότου δεν υπήρξαν άλλες βλάβες, μια περίοδο κατά την οποία το NATO είχε προχωρήσει στην επιχείρηση Baltic Sentry για την προστασία κρίσιμων υποδομών, όπως ανέφεραν πρόσφατα οι Financial Times.
Ο επικεφαλής των εσθονικών μυστικών υπηρεσιών, Κάουπο Ρόσιν, δήλωσε ότι η Ρωσία, αντιδρώντας σε δυτικές ή ΝΑΤΟϊκές ενέργειες (όπως π.χ. τα drones και οι παραβιάσεις του εναέριου χώρου), καταβάλλει προσπάθειες για την πρόληψη επιθέσεων.
Αντιφάσεις: Σαμποτάζ ή ανικανότητα;
Παρά τις υποψίες για ενδεχόμενο σαμποτάζ, αρκετοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι τα περιστατικά οφείλονται σε κακή ναυτική συμπεριφορά, ακατάλληλα πλοία, απειρία των πλοιάρχων και την κακοκαιρία που επικρατεί στα ρηχά ύδατα της Βαλτικής Θάλασσας. Ο πρώην αναπληρωτής επικεφαλής των εσθονικών μυστικών υπηρεσιών, Άντρες Βόσμαν, υπογραμμίζει ότι υπάρχει ένας «συνδυασμός παραγόντων» που επηρεάζουν τα τελευταία περιστατικά.
Πάντως, η συχνότητα των βλαβών δεν φαίνεται να είναι τυχαία για πολλούς. Η δυναμική αντίδραση της Φινλανδίας, που συμπεριέλαβε την κατάληψη του Fitburg, τη σύλληψη του πληρώματος και απαγόρευση απόπλου, στέλνει σαφές «μήνυμα αποτροπής» προς τη Μόσχα.
Πέρυσι, η Φινλανδία είχε κατηγορήσει πλήρωμα του ρωσικού πλοίου Eagle S για την κοπή καλωδίων, ωστόσο, οι κατηγορίες απερρίφθησαν από δικαστήριο λόγω της έλλειψης δικαιοδοσίας εκτός φινλανδικών υδάτων, υπογραμμίζοντας έτσι τις προκλήσεις που σχετίζονται με τη δίωξη για σαμποτάζ.
Η πιστή σειρά βλαβών αναδεικνύει τη σημαντική ευπάθεια των κρίσιμων υποθαλάσσιων υποδομών σε μια εποχή γεωπολιτικής έντασης, γεγονός που ωθεί τις χώρες της Βαλτικής να εντείνουν την επιτήρηση και να ενισχύσουν τη διεθνή συνεργασία.
